Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), GDP quý III/2026 ước tăng 9,95% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức tăng 8,15% của quý I và 8,81% của quý II. Tính chung 9 tháng, GDP tăng 9,01%.
9 tháng năm 2026, xuất khẩu đạt 434,3 tỷ USD, nhưng nhập khẩu lên tới 453,7 tỷ USD, khiến Việt Nam nhập siêu 19,42 tỷ USD. Riêng tháng 9, cán cân thương mại trở lại xuất siêu 1,27 tỷ USD.
Một nhà máy FDI nhập linh kiện 80 USD, lắp ráp tại Việt Nam rồi xuất khẩu sản phẩm 100 USD. Thống kê ghi nhận 100 USD xuất khẩu, nhưng giá trị thực sự tạo ra trong nước chỉ là phần giá trị gia tăng. Vì vậy, xuất khẩu lớn không đồng nghĩa thu nhập quốc gia lớn tương ứng
FDI cũng vậy. 50,36 tỷ USD là vốn đăng ký, trong khi vốn thực hiện 9 tháng mới đạt 21,07 tỷ USD. Hai con số đều quan trọng, nhưng phản ánh hai câu chuyện khác nhau.
Nhìn rộng hơn, kinh tế Việt Nam đang tăng trưởng mạnh nhưng phân hóa rõ rệt:
• GDP 9 tháng tăng 9,01%, nhưng hơn 48.700 doanh nghiệp đã giải thể.
• Thu nhập bình quân tăng 9,1%, nhưng CPI tăng 4,52% và nhiều chi phí thiết yếu tăng cao hơn.
• Thất nghiệp chung chỉ 2,22%, nhưng thất nghiệp thanh niên lên tới 9,07%; lao động phi chính thức chiếm 61,5%. Đặc biệt, thị trường lao động trẻ cho thấy một bức tranh khó hơn mức thất nghiệp chung: tỷ lệ thất nghiệp của người 15-24 tuổi trong quý III là 9,07%, riêng khu vực thành thị là 12,49%, và khoảng 1,6 triệu thanh niên không có việc làm cũng không tham gia học tập hoặc đào tạo.
• Gần 149.700 doanh nghiệp mới được thành lập, nhưng số lao động đăng ký giảm 16,1%.
• FDI đăng ký tăng 76,4%, nhưng FDI thực hiện chỉ tăng 12,1%.
• Xuất nhập khẩu tăng hơn 30%, nhưng vẫn nhập siêu hơn 19 tỷ USD.
Những điều tưởng như trái ngược ấy có thể cùng tồn tại. GDP là bức tranh nhìn từ trên cao; đời sống người dân là câu chuyện dưới mặt đất.
Muốn biết tăng trưởng có thực sự mang lại thịnh vượng, phải nhìn vào thu nhập thực, việc làm, chi phí sinh hoạt, sức mua, lợi nhuận doanh nghiệp, khả năng tiếp cận vốn và năng suất. Quan trọng hơn: dòng vốn đang chảy vào đâu, ai hưởng lợi và ai nhận phần lớn giá trị mới được tạo ra?
Câu hỏi lớn không chỉ là GDP tăng bao nhiêu, mà là tăng trưởng ấy có biến thành năng suất cao hơn, doanh nghiệp nội địa mạnh hơn, việc làm tốt hơn và sức mua thực của người dân hay không.
Nếu có, khoảng cách giữa những con số đẹp và đời sống sẽ thu hẹp.
Nếu không, trên bảng thống kê, nền kinh tế vẫn có thể chạy rất nhanh; còn ngoài cuộc sống, nhiều người vẫn phải hỏi:
Tiền đã chạy đi đâu?
Để lại một bình luận