Quảng Cáo

Phòng, chống COVID-19 và sự lố bịch của… ‘tự hào’!

Quảng Cáo

Trân Văn

Cho dù số nơi bị phong tỏa (đình chỉ giao thông công cộng, cưn ch được đi li trong trường hp cp thiết), phải thực hiện giãn cách xã hội (hạn chế sinh hoạt, buộc phải duy trì khoảng cách cần thiết theo các qui định nghiêm ngặt nhằm phòng ngừa lây nhiễm) và cách ly (bị cô lập tại các cơ s y tế, đim tp trung cách ly hoc ti gia) tăng từng ngày, thậm chí trên phạm vi rất rộng (phường – xã, quận – huyện, tỉnh – thành phố nhưng số ca nhiễm COVID-19 tại Việt Nam vẫn không ngừng lại, giờ đã vượt qua mức 7.500 (1).

Đáng lưu ý là một số diễn biến trong đợt dịch thứ tư (từ hạ tuần tháng 4 đến nay) cho thấy, con số chỉ 4.076 ca nhiễm COVID-19 tại Việt Nam trong 15 tháng (từ hạ tuần tháng 1/2020 đến trung tuần tháng 4/2021) có lẽ không phải nhờ… những quyết sách chiến lược, có ch đo quyết lit, sáng to t trung ương ti đa phương, có s quyết tâm và đng thun ca các cp y đng, ca chính ph, các b, ban, ngành trong phòng, chống dch như hệ thống chính trị, hệ thống công quyền từng khoe suốt từ năm ngoái đến nay.

***

Tại sao hệ thống chính trị, hệ thống công quyền Việt Nam đã có… những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to t trung ương ti đa phương trong phòng, chng dch… khiến c thế gii thán phc, hc hi mà vào lúc này, Việt Nam vẫn nằm trong nhóm những quốc gia có số người được chích vaccine ngừa COVID-19 và số người “fully vaccinated”… thấp nhất thế giới (tỉ lệ được chích ngừa chỉ… 1% dân số và tỉ lệ “fully vaccinated” chưa tới… 0,1%), thua xa cả Campuchia, Lào (2), cuối cùng phải ráo riết xin thiên hạ bốn trong số năm châu lục (chỉ còn thiếu châu Phi) hỗ trợ “tiếp cn vaccine” (3) như đang thấy?

COVID-19 trở thành đại dịch từ đầu năm ngoái và những diễn biến liên quan đến đại dịch ở quốc gia này lập tức trở thành bài học cho quốc gia khác điều chỉnh kế hoạch, cách thức, nâng cao hiệu quả phòng, chống dịch, bảo vệ xứ sở, dân tộc của mình. Chẳng lẽ có thể tha, không truy cứu trách nhiệm, trừng phạt những cá nhân, tổ chức từ trung ương ti đa phương là tác giả của… những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to… song đã để xảy ra tình trạng, tất cả bệnh viện được xem là “tuyến đu” đều đang thiếu đủ thứ thiết bị, vật tư y tế thiết yếu khi cứu chữa những bệnh nhân đang trong tình trạng thập tử nhất sinh (quả lc máu, thuc chng đông máu Lovenox loi 40 mg,…)?

Tại sao đã có… những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to trong phòng – chng dch mà lại xảy ra tình trạng nhiều bệnh viện “tuyến đu” dẫu có tiền vẫn không dám dùng để mua, dự trữ thiết bị, vật tư y tế thiết yếu dùng trong chạy chữa cho những đồng bào đang nguy kịch bởi chưa… tổ chc đu thu theo các qui đnh hin hành. Chẳng lẽ chiến lượcủa những… quyết sách, sự… quyết lit, sáng to của các chỉ đạo lại là đầy các bệnh viện “tuyến đầu” phải hỏi mượn thiết bị, vật tư y tế thiết yếu của nhau, đồng thời ép các nhân viên y tế phải dùng mạng xã hội kêu gọi công chúng hỗ trợ khẩn cấp cho việc cứu người (4)?

Tương tự, do còn thiếu cả hiểu biết lẫn kinh nghiệm trong đối phó với đại dịch do COVID-19 gây ra, năm ngoái, nhiều quốc gia, đặc biệt là châu Âu và Mỹ đã phải trả giá rất đắt về nhân mạng. Tuy nhiên ngay sau đó, ngoài việc đặt định các biện pháp nhằm hạn chế lây lan trong cộng đồng, thiên hạ đã nhanh chóng đặt định các yêu cầu về cách thức tiến hành lấy mẫu xét nghiệm COVID-19, các tiêu chuẩn trong việc thiết lập những trung tâm xét nghiệm bên ngoài bệnh viện (Off sites COVID-19 Testing Center – OSCTC) nhằm có biện pháp thích hợp khi tiếp nhận bệnh nhân, tiếp đón thân nhân người bệnh… nâng cao hiệu quả bảo vệ các nhân viên y tế, cơ sở y tế, bệnh nhân (5).

Ví dụ, sau khi soạn thảo cả qui định về cách thức tổ chức lấy mẫu xét nghiệm COVID-19, lẫn qui chuẩn thiết kế và sử dụng OSCTC sao cho phù hợp với đặc điểm của COVID-19 cũng như tập quán sinh hoạt của xã hội (5), chỉ trong vòng một tháng sau khi COVID-19 trở thành đại dịch toàn cầu, Mỹ đã xây dựng 25.000 OSCTC theo đề nghị của NRHI (Network for Regional Healthcare Improvement – Mạng lưới Cải thiện sức khỏe khu vực), hạn chế tối đa tình trạng bệnh viện trở thành ổ dịch.

Đó cũng là lý do nhiều người sửng sốt vì đã hơn một năm kể từ khi COVID-19 hoành hành trên toàn cầu, Việt Nam vẫn còn liên tục phải đóng cửa nhiều cơ sở y tế (bệnh viện quốc gia, bệnh viên chuyên khoa, bệnh viện tỉnh, trung tâm y tế, phòng khám tư nhân) chỉ vì đột nhiên phát giác có bệnh nhân hoặc thân nhân người bệnh đã nhiễm COVID-19 từng ra vào những cơ sơ y tế ấy (6)! Giá trị thực tế của… những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to t trung ương ti đa phương trong phòng, chng dch cao tới cỡ nào mà tuần trước, nhiều bác sĩ phải dùng Facebook kêu gọi những người có các triệu chứng giống như đã bị nhiễm COVID-19 ĐỪNG TỰ ĐI KHÁM HAY ĐI MUA THUỐC VÌ CÓ THỂ LÀM CHO NHƯNG NƠI ẤY BỊ ĐÓNG CỬA.

Cũng đã có những bác sĩ than không biết kêu ai khi có nhiều qui định không khả thi hoặc tréo ngoe, làm cho các phòng khám đa khoa tư nhân hay các nhà thuốc không biết xử lý thế nào đối với người bệnh mà họ nghi ngờ nhiễm COVID-19. Ngay cả khi đã nêu thắc mắc với Sở Y tế thì việc giải đáp cũng không thông cho nên… ai có tư thù, mun phòng khám tư nhân hay tim thuc tây nào đó đóng ca hoc sp tim thì ST, HO, KHÓ TH, MT KHU GIÁC, MT V GIÁC c đến đó. Bo đm s toi nguyn ngay (7)!

***

Với số ca nhiễm mỗi ngày một cao, phạm vi lây nhiễm mỗi ngày một rộng, đến nay, các diễn biến trong ứng phó với đợt dịch thứ tư tại Việt Nam chỉ chứng tỏ một điều… những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to t trung ương ti đa phương của hệ thống chính trị, hệ thống công quyền Việt Nam giống như có mắt như… mù, có tai như… điếc, bất kể COVID-19 đã trở thành đại dịch trên toàn cầu trong hơn một năm nhưng những cá nhân hữu trách vẫn không thấy, không nghe, không ngẫm nghĩ để học bất kỳ kinh nghiệm nào từ thiên hạ trong phòng, chống dịch. Não dường như chỉ được dùng vào việc khoe khoang ra sao để thuyết phục đồng bào… biết ơn và t hào!

Cho đến giờ này, về mặt dịch tễ, thiên hạ vẫn chưa giải thích được tại sao trong 15 tháng (từ hạ tuần tháng 1/2020 đến trung tuần tháng 4/2021), tại Việt Nam chỉ có 4.076 ca nhiễm COVID-19, song đối chiếu giữa cách thức ứng phó của thiên hạ với Việt Nam, có thể khẳng định, việc thực thi phong tỏa, giãn cách xã hội, cách ly một cách cực đoan như từng thấy đã góp phần đáng kể vào việc khống chế số ca lây nhiễm, phạm vi lây nhiễm COVID-19. Đến giờ, những quyết sách chiến lược, ch đo quyết lit, sáng to t trung ương ti đa phương, s quyết tâm và đng thun ca các cp y đng, ca chính ph, các b, ban, ngành trong phòng, chống dch dường như chỉ có vậy!

Thực thi phong tỏa, giãn cách xã hội, cách ly một cách cực đoan không phải là sai và xấu nhưng chỉ như thế thì hết sức tàn bạo. Năm ngoái, sau lần đầu tiên áp dụng các biện pháp cực đoan, ông Nguyễn Xuân Phúc – lúc đó là Thủ tướng Việt Nam, thừa nhận: Mấy tháng nay, nhiu người kh lm ri, nhiu gia đình khó lm r(8)! Tuy nhiên đến giờ, đã có bao nhiêu cá nhân, doanh nghiệp chật vật xoay sở với đủ thứ khó khăn tính từ lúc COVID-19 bùng phát đến nay nhận được trợ cấp từ gói hỗ trợ trị giá 61.580 tỉ đồng (theo qui định, tùy trường hợp mà một cá nhân, một gia đình, những cơ sở kinh doanh nhỏ sẽ được hỗ trợ một lần 500.000 đồng hay từ 1 triệu đến 1,8 triệu đồng/tháng) (9).

Ở thời điểm đó, hệ thống chính trị, hệ thống công quyền Việt Nam còn tuyên bố đã dành ra 16.000 tỉ để các doanh nghiệp vay, trả lương cho khoảng 11.000 người phải ngưng làm việc vì chuyện thực thi các biện pháp phòng, chống dịch cực đoan nhưng tháng rồi, Ngân hàng Nhà nước loan báo, Gói Tín dụng ưu đãi ấy chỉ giải ngân được… 43 tỉ, tương đương… 0,27% giá trị cả gói (10), hoàn toàn không phải vì doanh nghiệp hay những người phải nghỉ làm việc do áp dụng các biện pháp phòng, chống dịch cực đoan không cần trợ giúp mà vì quá nhiều đòi hỏi khắt khe, thành ra doanh giới mới bình chọn chính sách cho vay không tính lãi để trả lương này là chính sách khó tiếp cận nhất (11).

***

Từ khi COVID-19 trở thành đại dịch toàn cầu, một trong những câu mà các cá nhân lãnh đạo hệ thống chính trị, hệ thống công quyền tại Việt Nam thích dùng là: Không bỏ ai li phía sau! Thiên hạ chẳng lạ gì phương châm, chính sách “no one left behind” cả trên chiến trường lẫn tiến trình phát triển kinh tế, xã hội. 18 tháng sau khi COVID-19 hiện diện tại Việt Nam, dường như hệ thống chính trị, hệ thống công quyền tại Việt Nam đã thực hiện được cam kết “không bỏ ai li phía sau”! Người nghèo, tầng lớp trung lưu, kể cả chủ những doanh nghiệp lớn, vốn đầu tư trên 100 tỉ (12) không còn ở phía sau, tất cả đã ở dưới đáy của khốn cùng và tuyệt vọng!

Chú thích

(1) https://thuvienphapluat.vn/tintuc/vn/thoi-su-phap-luat/thoi-su/27262/cap-nhat-moi-nhat-tinh-hinh-virus-corona-covid-19

(2) https://www.nytimes.com/interactive/2021/world/covid-vaccinations-tracker.html

(3) https://tuoitre.vn/thu-tuong-pham-minh-chinh-de-nghi-uc-uu-tien-vac-xin-cho-viet-nam-2021052520491773.htm

(4) https://tuoitre.vn/benh-vien-trung-uong-thieu-thiet-bi-vat-tu-dieu-tri-covid-19-do-thu-tuc-20210528180245662.htm

(5) https://www.nrhi.org/uploads/2020/11/NRHI_MASS-Design_OSCTC_tool.pdf

(6) https://www.qdnd.vn/xa-hoi/phong-chong-dich-viem-phoi-do-virus-ncov/ha-noi-tam-thoi-dong-cua-ca-3-co-so-benh-vien-k-sau-khi-phat-hien-10-ca-mac-covid-19-658855

(7) https://www.facebook.com/xuanson.vo.5/posts/2033351913488591

(8) https://tuoitre.vn/thu-tuong-may-thang-qua-nhieu-nguoi-kho-lam-roi-nhat-la-that-nghiep-202003311516103.htm

(9) https://www.thesaigontimes.vn/302244/cac-goi-ho-tro-giam-soc-cho-doanh-nghiep-trong-dich-benh.html

(10) https://tuoitre.vn/chi-giai-ngan-duoc-gan-43-ti-trong-goi-tin-dung-uu-dai-16-000-ti-20210509160158913.htm

(11) https://dangcongsan.vn/kinh-te/giam-thu-tuc-de-doanh-nghiep-de-tiep-can-chinh-sach-ho-tro-576695.html

(12) https://www.thesaigontimes.vn/td/315958/moi-ngay-co-gan-430-doanh-nghiep-dong-cua.html

Quảng Cáo
Bài Liên Hệ
Leave a Comment
Quảng Cáo
WordPress Appliance - Powered by TurnKey Linux